In onze moderne wereld zijn schermen niet meer weg te denken. Of het nu een filmpje op Youtube is is of achtergrond-tv die in de woonkamer aanstaat, deze prikkels hebben meer impact op het slapen van kinderen dan je misschien denkt.
Wat gebeurt er met het brein van je kind?
Als je kind naar filmpjes kijkt of in een ruimte is waar de tv op de achtergrond speelt, gebeurt er veel namelijk;
- Over stimulatie: De snel veranderende beelden en geluiden houden het brein actief, zelfs als je kind moe is. Dit maakt het moeilijker voor je kind om tot rust te komen na het kijken van filmpjes.
- Blauw licht: Blauw licht van schermen remt de aanmaak van melatonine, het hormoon dat helpt om in slaap te vallen. Hierdoor blijft het brein actief en alert, zelfs als het lichaam eigenlijk rust nodig heeft. Dit kan ervoor zorgen dat kinderen moeilijker in slaap komen en minder diep slapen, wat hun herstel en energie beïnvloedt.
- Onrustig zenuwstelsel: Het verwerken van deze prikkels zorgt ervoor dat het zenuwstelsel langer “aan” blijft staan, wat inslapen en doorslapen moeilijk maakt.
-> Kinderen hebben slaap nodig om de prikkels van de dag te verwerken. Te veel schermtijd kan dit proces verstoren, waardoor kinderen moe wakker worden, zelfs na een lange nacht slapen.
Hoe herken je de invloed van schermen op slaap?
Kinderen die veel aan schermen worden blootgesteld (vlak voor bedtijd), kunnen:
- Moeite hebben om in slaap te vallen.
- Lichter slapen en vaker wakker worden.
- Onrustig slapen, met bijvoorbeeld veel bewegen in bed of praten in hun slaap.
Wat kun je doen om deze prikkels te minderen?
Schermvrij uur vóór bedtijd
Laat je kind minimaal een uur of het liefst twee uur voor bedtijd geen schermen meer gebruiken. Kies in plaats daarvan voor andere, rustige activiteiten zoals lezen, tekenen.
Zet de achtergrond-tv uit
Zelfs als je kind niet kijkt, zorgt de tv op de achtergrond voor afleiding en onrust. Kies liever vaste momenten en zet de tv verder uit.
Maak een kalm avondritueel
Een vast ritueel, zoals tandenpoetsen, pyjama aantrekken en samen een boek lezen, helpt je kind om te schakelen van actie naar rust. Zo zorg je voor een rustige overgang.
Beperk de totale schermtijd overdag
Probeer schermtijd te beperken tot 1-2 uur per dag (afhankelijk van de leeftijd van je kind). Dit helpt om overprikkeling te voorkomen.
Gebruik andere alternatieven
In plaats van tv kun je een luisterboek opzetten.
Wij zijn sinds deze week gestopt met schermtijd door de weeks, in plaat hiervan zetten we luisterverhaaltjes op en dit is bij ons hele fijne vervanging. Mijn zoontje (6 jaar) heeft geen 1 keer gezeurd over de iPad en hij is een stuk minder overprikkeld.
Wist je dat luisteren naar verhalen het deel van het brein stimuleert dat helpt bij concentratie en verbeelding? Dit is een fijne tegenhanger van de snelle beelden op een scherm.
We merken dat hij ’s Ochtens langer doorslaapt en uitgeruster wakker wordt. Na school en overdag is hij rustiger, en zien we ook dat hij veel meer met zijn creativiteit bezig is – zo leuk om te zien!
Als je benieuwd bent naar hoe luisterverhalen ook bij jouw kindje kan helpen, kun je Storytel 30 dagen gratis uitproberen via deze link. Er zitten geen verplichtingen aan en je kunt het altijd opzeggen als het niet helemaal is wat je zoekt!
Zou jij liever ook schermtijd willen minderen of afbouwen? Ik heb Lisanne, mediacoach voor kinderen, gevraagd voor een aantal handige tips.
“Starten met minder schermtijd? Zo doe je dat!”
1.Bereid je voor: Wees erop voorbereid dat je kind gaat tegenstribbelen – dat is heel normaal! Zie het als een proces: eerst lastig, maar het wordt beter
2.Stel realistische doelen: Wil je meteen naar 0 schermtijd, of eerst rustig afbouwen? Begin met iets haalbaars, zoals geen schermen tijdens het eten of in de ochtend. Hoe kleiner de stap, hoe makkelijker het wordt voor je kind (en voor jou).
3.Betrek je kind erbij: Vertel je kind een dag van tevoren wat er gaat veranderen en waarom. Leg uit wanneer ze wél schermtijd krijgen, bijvoorbeeld in het weekend na zwemles. Duidelijkheid helpt, en zo voelen ze zich minder overvallen.
Wil je meer leren over schermtijd bij kindjes? Of ben je op zoek naar meer tips? Neem dan zeker even een kijkje op de Instagram van Cookiesandcarrots.nl
Liefs Janine